Als je autisme hebt ben je, net als iedereen, het meest op je plaats als je een studie kiest waar je gemotiveerd voor bent en de juiste vaardigheden voor hebt. Je bent dus niet beperkt tot ICT of een administratieve opleiding, maar kunt elke studie kiezen die je wilt. Maar hoe kies je uit alle mogelijke opleidingen nu een studie die bij je past? De vragen hieronder kunnen je helpen in het keuzeproces.

Welk werk lijkt je leuk?

Een studie kiezen doe je uiteindelijk om daarna een beroep uit te kunnen oefenen dat je leuk vindt. Daarom is het van belang om in deze fase al na te gaan denken over waar je interesses liggen en welk werk je wilt gaan doen. Onderstaande vragen kun je jezelf stellen om een beeld te krijgen van waar jouw voorkeuren liggen. Het wordt dan ook makkelijker om een studie te vinden die daarbij past.

• Wil ik graag werken met andere mensen? Bijvoorbeeld coachen, verzorgen, lesgeven?
• Wil ik graag een beroep waarin je met dieren werkt? Bijvoorbeeld dierenarts, bij een asiel?
• Wil ik iets creatiefs doen? Bijvoorbeeld iets met tekenen, fotografie of kunst?
• Wil ik graag werken met computers? Bijvoorbeeld in de ICT, of op een secretariaat?
• Zijn vaste werktijden voor mij belangrijk? Zou ik kunnen en willen werken in ploegendiensten of nachtdiensten?
• Hoeveel dagen per week kan/wil ik werken, lukt dit fulltime of werk ik liever parttime?
• Vind ik het belangrijk dat mijn werk dicht in de buurt is in verband met reistijd, of maakt dat niet uit?
• Zoek ik werk waarin ik intellectuele uitdaging vind?
• Vind ik het fijn om praktisch werk te doen, waarbij het heel duidelijk is wat mijn taken zijn?

Een beroepskeuzetest kan een handig instrument zijn om gerichter na te denken over wat je wilt. Er zijn geen specifieke beroepskeuzetesten voor mensen met autisme, maar de uitkomst van een gewone beroepskeuzetest kan je een richting geven op basis waarvan je verder kunt gaan praten over hoe je in elkaar zit en welke studie daarbij past. Bijvoorbeeld met je begeleiders of met andere mensen in je omgeving die jou goed kennen. Uit interviews in 2014, die onderdeel waren van een onderzoek van het UWV, bleek namelijk dat succesvolle studie- en beroepskeuzes vooral waren gebaseerd op advies van mensen uit het eigen netwerk.

Waar ben je goed in, waar heb je moeite mee?

Iedereen heeft sterke kanten en dingen waar hij minder goed in is. Je autisme heeft daar invloed op, maar andere dingen ook. Zoals je vooropleiding, persoonlijkheid en opvoeding. Autisme op zichzelf hoeft geen zwakte te zijn, maar het is wel belangrijk om bij je studiekeuze mee te wegen waarin je autisme je beperkt en vooral ook wat het je juist oplevert. Deze checklist kan je helpen om gerichter na te denken over hoe jij in elkaar zit.

Mbo, hbo of universiteit?

Veel jongeren met autisme twijfelen over welk niveau voor hen haalbaar is. Er zijn studenten die een universitaire studie wat betreft IQ makkelijk aan zouden kunnen, maar die toch ‘voor de zekerheid’ een hbo-opleiding kiezen.

 

Of dat de juiste keuze is, hangt erg van de persoon af. Op het hbo maak je namelijk veel sneller en intensiever kennis met de werkvloer, door middel van stages. Dat is niet voor alle studenten met autisme gunstig, soms is het juist beter om zo lang mogelijk te studeren. Dan is er namelijk meer tijd voor de ontwikkeling van werkvaardigheden.

 

Andere studenten hebben juist weer meer baat bij zoveel mogelijk praktijkervaring. Ga dus vooral goed bij jezelf na waar jij behoefte aan hebt en wat je aankunt, en kies het niveau dat daarbij past. Bespreek dit ook met mensen die jou goed kennen, zoals je begeleider uit het voortgezet onderwijs en/of je ouders.

 

 

Verken goed welke school geschikt is

Succesvol studeren begint met het kiezen van een school die bij je past. Heb je eenmaal een opleiding gekozen die je wilt volgen, bezoek dan open dagen van scholen die deze opleiding aanbieden, zodat je een concreet beeld krijgt van de omgeving waarin je terechtkomt. Schrijf van tevoren de vragen op die jij graag beantwoord wilt hebben voordat je aan je studie begint en stel die vragen tijdens een open dag.

Hogescholen/ Universiteiten: https://www.studiekeuze123.nl/
Mbo’s: https://www.kiesmbo.nl/
Studiekeuzelab: Welke studie past bij mij?